Kat irtifakı, yapımı devam eden veya henüz tamamlanmamış bir binada yer alan bağımsız bölümler üzerinde kurulan mülkiyet hakkıdır. Özellikle konut satın alma sürecinde sıkça karşılaşılan bu kavram, tapu ve gayrimenkul işlemleri açısından büyük önem taşır. Bir dairenin kat irtifaklı olması, ilgili bağımsız bölümün arsa payının belirlendiğini ve tapu kaydının oluşturulduğunu gösterir. Ancak bu durum, binanın tamamlandığı veya yapı kullanma izin belgesinin alındığı anlamına gelmez. Bu nedenle kat irtifaklı bir taşınmaz satın almadan önce tapu kaydı, ruhsat durumu, proje uygunluğu ve iskân belgesi dikkatle incelenmelidir.
Kat İrtifaklı Tapu Ne Anlama Gelir?
Kat irtifakı, henüz tamamlanmamış ya da inşaatı devam eden binalarda ileride yapılacak olan bağımsız bölümler yani daire dükkan gibi üzerinde hak sahipliğini gösteren tapu kaydına denmektedir. Yani, arsada yapılacak olan binanın bağımsız bölümlerinin kime ait olduğunu belirleyen hukuki hakka denmektedir.
Kat irtifaklı tapu, binanın onaylanmış olan mimari projesine göre oluşturulmaktadır. Tapu kaydında ise satın alınan bağımsız bölüm ve buna karşılık gelen arsa payı yazar. Fakat bu tapu, binanın yapı kullanma izin belgesini yani iskanı aldığı ve kat mülkiyetine geçtiği anlamını taşımamaktadır. Bununla birlikte kat irtifaklı olan tapunun özellikleri ise şöyledir:
· Arsa üzerinde kazanılan bir ayni haktır.
· Binadaki her bağımsız bölüm için ayrı bir tapu hazırlanabilir.
· Daire, ofis, dükkân gibi bağımsız bölümler için geçerlidir.
· Tapuda bağımsız bölüm numarası ve arsa payı mutlaka belirtilir.
· İnşaat bittikten ve gerekli şartlar sağlandıktan sonra kat mülkiyetine geçilebilir.
Kat İrtifakı ile Kat Mülkiyeti Arasındaki Fark Nedir?
Kat irtifakı kat mülkiyeti farkı bağımsız bölümler ile ilgili mülkiyet hakkını ifade ediyor olsa da binanın bitip bitmeme durumu ve hukuki niteliği açısından önemli farklılıklar içermektedir.
Kat İrtifakı | Kat Mülkiyeti |
İnşaat tamamlanmış ya da devam ediyor olabilir. Fakat kat mülkiyetine henüz geçirilmemiştir. | İnşaat ve yasal süreçler tamamlanmıştır. |
İskân yoktur. | İskân alınmıştır. |
Tapunun niteliği projede bulunan bağımsız bölüm üzerindeki hakkı gösterir. | Tapunun niteliği tamamlanmış bağımsız bölümün kesin mülkiyetini göstermektedir. |
Tapu kaydında arsa payı ve bağımsız bölüm bilgileri bulunur. | Tapu kaydında bağımsız bölümün tam mülkiyeti vardır. |
Gerekli şartlar sağlandığında kat mülkiyetine çevrilebilir. | Kesin tapu türüdür. |
Kat İrtifakı Ne Zaman Kurulur?
Bir binanın inşaatına başlamadan önce ya da yapım süreci devam ederken kat irtifakı kurulabilir. Böylece ileride bitecek olan yapıdaki bağımsız bölümlerin hak sahiplerini hukuki olarak belirleme imkânı elde edilir. Böylece her bağımsız bölüm için bir arsa payı tescil edilir. Bu sayede daire satış işlemleri hukuki güvence altına alınır.
Kat irtifakı için ilk önce arsa üzerinde geçerli olan bir yapı ruhsatı bulunması önemlidir. Ardından onaylı mimari projenin de hazırlanması gerekir. Böylece arsa maliklerinin ya da yetkili temsilcilerinin başvuru yapması üzerine tapu müdürlüğünde kat irtifak işlemleri yapılır. Bu işlemin ardından her bağımsız bölüm için ayrı bir tapu kaydı oluşturulur. Peki, kat irtifaklı daire alınır mı?
Kat İrtifakı Nasıl Kat Mülkiyetine Çevrilir?
Kat irtifakı, binanın henüz tamamlanmadığı ya da iskanın alınmadığı dönemlerde kurulan bir tapu türüdür. Bu sebeple inşaat bittikten sonra gerekli resmi işlemlerin tamamlanmasıyla kat irtifakı kat mülkiyetine çevrilebilir. İşte bu sebeple kat mülkiyetine geçiş için en temel şart, yapının projeye uygun şekilde tamamlanmasıdır ve belediyeden iskan alınmış olması gerekir.
Kat İrtifaklı Ev Alırken Nelere Dikkat Edilmeli?
Kat irtifaklı daire alırken elbette dikkat edilmesi gereken bazı önemli noktalar bulunmaktadır. Bu sebeple satın alma işlemi gerçekleştirmeden önce detaylı araştırma yapmak ve sorgulamak önemlidir.
· Kat irtifaklı ev almadan önce ilk olarak tapu kontrolü yapılmalıdır.
· Binanın iskanı olup olmadığı öğrenilmelidir.
· Kat irtifaklı olan ev proje ile uyumlu mu?
· Müteahhidin ve yapı firmasının geçmişi ve diğer projeleri araştırılmalıdır.
· Banka kredisi kullanım durumu mutlaka sorgulanmalıdır.
· Belediyeden bina sorgulanmalı ve durumu öğrenilmelidir.
Kat İrtifakı Olan Ev Satılabilir mi?
Kat irtifaklı olan evler elbette satılabilir. Ülkemizde özellikle yeni yapılan konutlarda, bina henüz kat mülkiyetine geçmese de daire satışı yapılması oldukça yaygındır. Bu sebeple kat irtifaklı tapu, taşınmazın satışına engel değildir. Ancak kat irtifaklı ev almak ya da satmak için bazı önemli noktaların biliniyor olması gereklidir.
Kat irtifaklı tapu yerine kat mülkiyeti tapu istiyorsanız yukarıda sayılan durumlara dikkat etmek önemlidir. Özellikle dolandırıcılık yöntemlerinin önüne geçmek ve mağdur olmamak adına güvenilir firmalardan daire satın almak oldukça önemlidir.






