Türkiye Müteahhitler Birliği (TMB) tarafından yayımlanan İnşaat Sektörü Analizi Ocak 2026 Raporu, yeni küresel düzenin "kaos evresi"ne dikkat çekiyor. 2025 yılı ile birlikte 21. yüzyılın ilk çeyreği tamamlanırken, dünya ekonomisi belirsizliğin hakim olduğu ve oyuncularının kuralları yok saydığı bir döneme girdi.
Uluslararası Para Fonu (IMF) 2026 yılı için küresel büyüme tahminlerini yüzde 3,3'e yükseltirken, Türkiye ekonomisi 2025 yılı üçüncü çeyreğinde yüzde 3,7 büyüme kaydetti. İnşaat sektörü ise yüzde 13,9'luk büyüme ile genel ekonominin önünde yer aldı. Türk müteahhitler 2025 yılında yurt dışında 19,7 milyar dolar tutarında 269 proje üstlenerek küresel pazardaki varlıklarını sürdürdü. Ancak raporun "Korkulandan İyi, Gerekenden Kötü" başlığı, sektörün karşı karşıya olduğu zorlukları özetliyor.
Küresel Ekonomide Kaos Evresi Başladı
2025 yılının tamamlanmasıyla birlikte küresel ekonomi politik düzeni taşıyan temel ilkeler ciddi biçimde sorgulanır hale geldi. Pandemi sonrasında ortaya çıkan tedarik sorunları, artan borçluluk ve kalıcı enflasyon baskıları küresel ekonominin esnekliğini zayıflattı. Rusya-Ukrayna savaşı enerji, gıda ve güvenlik alanlarında uzun süreli belirsizlikler yarattı. Özellikle Avrupa için bu gelişmeler Soğuk Savaş sonrasında ihmal edilen güvenlik konusunu yeniden gündeme taşıdı.
Enerji bağımlılığı ve savunma kapasitesi ekonomik karar alma süreçlerinin ayrılmaz parçası haline geldi. Orta Doğu'da derinleşen çatışmalar küresel istikrarsızlığı daha geniş bir coğrafyaya yaydı. İsrail'in Gazze'ye yönelik operasyonlarının uluslararası hukuk açısından güçlü karşılık bulmaması, normların uygulanmasında seçiciliğin kalıcı hale geldiğini gösterdi.
IMF ve OECD Büyüme Tahminleri
IMF Ocak ayında yayımladığı Dünya Ekonomik Görünüm Raporu'nda büyüme tahminlerini 2026 yılı için yüzde 3,3 seviyesine yükseltirken, 2027 yılında küresel ekonominin yüzde 3,2 büyüyerek dirençli kalmaya devam edeceği tahmininde bulundu. Raporda dünya ekonomisinin bu istikrarlı performansının ayrışan güçlerin birbirini dengelemesinden kaynaklandığı belirtildi.
Değişen ticaret politikalarından kaynaklanan olumsuz rüzgarlar, yapay zeka dahil teknolojiyle ilgili artan yatırımlar ve destekleyici finansal koşullarla dengelendi. ABD ekonomisine ilişkin büyüme beklentisi 2026 yılı için yüzde 2,1'den yüzde 2,4'e çıkarılırken, Euro Bölgesi ekonomisine ilişkin büyüme tahmini yüzde 1,2'den yüzde 1,3'e yükseltildi. OECD'nin Aralık ayında yayımladığı Ekonomik Görünüm Raporu'nda ise dünya ekonomisine ilişkin büyüme tahminleri 2025 için yüzde 3,2, 2026 için yüzde 2,9 olarak korundu.
Türkiye Ekonomisi Yüzde 3,7 Büyüdü
Türkiye ekonomisi 2025 yılı üçüncü çeyreğinde çeyreklik bazda yüzde 1,1, yıllık bazda yüzde 3,7 oranında büyüdü. İnşaat sektörü yüzde 13,9 ile yılın üçüncü çeyreğinde genel ekonominin önünde bir büyüme gerçekleştirdi. Harcama bileşenleri açısından bakıldığında, üçüncü çeyrekte büyümenin ana sürükleyicisi hanehalkı tüketimi oldu. Özel tüketim harcamaları yıllık bazda yüzde 4,8 artarak büyümeye 3,2 puan katkı sağladı. Yatırım harcamaları üçüncü çeyrekte yüzde 11,7 oranında artmış ve büyümeye 2,8 puan katkı sağlayarak 2023 yılının üçüncü çeyreğinden bu yana en yüksek katkı düzeyine ulaştı. Net ihracat kalemi ise ihracattaki yüzde 0,7'lik daralma ve ithalattaki artışın devam etmesi nedeniyle büyümeyi 1,0 puan aşağı çekti.
- Enflasyon ve Para Politikası
Aralık ayında TÜFE aylık bazda yüzde 0,89 ile piyasa beklentilerinin altında artarken, yıllık TÜFE enflasyonu yüzde 30,89 düzeyine yükseldi. Aynı dönemde yurt içi ÜFE aylık bazda yüzde 0,75, yıllık bazda yüzde 27,67 olarak gerçekleşti. TCMB 2025 yılı Ekim ayında 100 baz puan, Aralık ayında 150 baz puan ve 2026 yılı Ocak ayında 100 baz puan olmak üzere toplamda 350 baz puanlık indirim gerçekleştirdi ve politika faizini yüzde 37 seviyesine çekti.
TCMB Kasım ayında yayımladığı 2025 yılının son Enflasyon Raporu'nda enflasyon ara hedeflerini 2025 yıl sonu için yüzde 24, 2026 için yüzde 16 ve 2027 için yüzde 9 olarak korudu. Ancak 2025 yıl sonu enflasyon tahmin aralığını yüzde 25-29'dan yüzde 31-33 seviyesine yükseltti.
- İnşaat Sektöründe Güçlü Büyüme
İnşaat sektörü 2025 yılı üçüncü çeyreğinde yüzde 13,9 ile genel ekonominin üzerinde bir büyüme kaydetti ve üst üste 12 çeyrek dönemdir sürdürdüğü kesintisiz büyüme serisine devam etti. Üretim yöntemiyle değerlendirildiğinde hizmetler sektörü üçüncü çeyrekte yüzde 5,8 büyüyerek 3,3 puan katkı ile büyümenin en önemli kaynağı oldu. Sanayi sektörü yüzde 6,5 oranında büyümüş ve büyümeye 1,1 puan katkı sağladı. İnşaat sektörü yüzde 13,9'luk güçlü büyüme oranı ile 2022'nin son çeyreğinden bu yana büyümeye sağladığı pozitif katkısını 0,7 puan ile sürdürdü. 2025 yılı üçüncü çeyreğinde inşaat harcamaları nominal olarak yüzde 46,0'lık artışla 2,54 trilyon TL olarak gerçekleşti.
- İnşaat Maliyet Endeksi Artıyor
TÜİK tarafından açıklanan İnşaat Maliyet Endeksi verilerine göre malzeme ve işçilik maliyetlerindeki artış yatay seyrini sürdürdü. Endeks Kasım ayında aylık bazda yüzde 1,14, yıllık bazda ise yüzde 23,93 oranında arttı.
İnşaat Maliyet Endeksi kapsamındaki malzeme endeksi Kasım'da aylık bazda yüzde 1,70 ve yıllık bazda yüzde 20,48 artarken, işçilik endeksi aylık bazda yüzde 0,12, yıllık bazda ise yüzde 30,98 yükseldi. Bina inşaatı maliyet endeksi Kasım'da aylık bazda yüzde 1,14, yıllık bazda yüzde 23,50 arttı. Malzeme endeksi aylık bazda yüzde 1,72 ve yıllık bazda yüzde 21,90 artarken, işçilik endeksi aylık bazda yüzde 0,04 azaldı ancak yıllık bazda yüzde 33,14 yükseldi.
- Konut Satışları ve Fiyatları
Türkiye genelinde konut satışları 2025 yılı Aralık ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 19,8 oranında azalarak 254 bin 777 oldu. Ancak 2025 yılı genelinde bir önceki yıla göre yüzde 14,3 oranında artan konut satışları 1 milyon 688 bin 910 olarak gerçekleşti. 2025 yılında konut satış sayısının en fazla olduğu iller sırasıyla 280 bin 262 ile İstanbul, 152 bin 534 ile Ankara ve 96 bin 998 ile İzmir oldu. İpotekli konut satışları 2025 yılında yıllık bazda yüzde 49,3 oranında artarak 236 bin 668 oldu. TCMB Konut Fiyat Endeksi 2025 yılı Aralık ayında bir önceki aya göre yüzde 0,2 oranında artarak 204,5 seviyesinde gerçekleşti. Bir önceki yılın aynı ayına göre nominal olarak yüzde 29,0 oranında artan endeks, aynı dönemde reel olarak yüzde 1,4 oranında azaldı.
- Yurt Dışı Müteahhitlik Hizmetleri
Ocak-Aralık 2025 dönemi itibarıyla Türk inşaat sektörü tarafından yurt dışında 19,7 milyar dolar tutarında 269 proje üstlenildi. Böylece sektörün 1972 yılında Libya ile yurt dışı pazara açılmasından bu yana ulaştığı uluslararası proje portföyü büyüklüğü 12.816 projeyle toplam 557,3 milyar dolara ulaştı. İş üstlenilen ülke sayısı Togo ile birlikte 138'e yükseldi. Yurt dışı müteahhitlik hizmetlerinin 2025 yılı performansı savaşlar ve küresel jeopolitik gerilimlerin etkisiyle 2024 yılında ulaşılan 30,3 milyar dolar seviyesinin gerisinde kaldı. 2025 yılında yurt dışında en çok iş üstlenilen ülke 4,2 milyar dolar ile Romanya olurken, 3,3 milyar dolar ile Irak ikinci, 2,2 milyar dolar ile Türkmenistan üçüncü sırada yer aldı.
İnşaat Zirvesi Türkiye 2026
TMB tarafından 2026 yılının öne çıkan etkinliklerinden biri olması hedefiyle "İnşaat Zirvesi Türkiye (CST) 2026" için hazırlık süreci başlatıldı. "İnşaat Teknolojileri ve Yenilikçi Yapı Malzemeleri" temasıyla 17-18 Haziran 2026 tarihlerinde Ankara'da ilk kez düzenlenecek olan bu uluslararası zirve, inşaat sektörünün tüm paydaşlarını ortak bir platformda buluşturacak.
Zirveye dünyanın dört bir yanından sektör temsilcilerinin, uluslararası kuruluşların, akademisyenlerin, politika yapıcıların ve kamu otoritelerinin katılım sağlaması hedefleniyor. Dijitalleşme ve yapay zeka uygulamalarından döngüsel ekonomiye, karbon emisyonlarının azaltılmasından büyük ölçekli projelerin finansmanına kadar kritik konular ele alınacak.
TMB İnşaat Sektörü Analizi Ocak 2026 Raporu, küresel ekonominin "kaos evresi"ne girdiği bir dönemde Türkiye inşaat sektörünün dirençli büyümesini ortaya koyuyor. Yüzde 13,9'luk büyüme oranı ile sektör ekonomiye güçlü katkı sağlarken, yüksek maliyetler ve finansman zorlukları sürdürülebilirlik konusunda endişe yaratıyor. Türk müteahhitlerin yurt dışında 19,7 milyar dolarlık proje üstlenmesi küresel pazardaki varlığı gösterse de bu rakam 2024 yılına kıyasla gerileme yaşadı. 2026 yılı için öngörü, gevşeyen para politikaları ile sertleşen jeopolitik riskler arasında denge arayışının süreceği bir konjonktür olarak özetlenebilir.
